• [ Δικοί σου εχθροί, δικοί μου εχθροί /του σκεφτόμενου ανθρώπου είναι εχθροί]
Facebooktwitterrssyoutube

Μ. Συντυχάκης; «Το άτακτο αστεράκι με το κόκκινο σκουφάκι», διδάσκει και διαπαιδαγωγεί, χωρίς να χάνει τον ψυχαγωγικό του χαρακτήρα

Αγαπητή Βαγγελίτσα,

θέλω να με συγχωρέσεις που απουσιάζω από μια τόσο σημαντική – για σένα και την «ΥΠΕΡΒΑΣΗ», εκδήλωση – παρουσίαση του παραμυθιού σου «Το άτακτο αστεράκι με το κόκκινο σκουφάκι». Δυστυχώς, σήμερα το βράδυ, ψηφίζετε στο Κοινοβούλιο ένα ακόμη αντιλαϊκό κατασκεύασμα της κυβέρνησης, ο Κρατικός Προϋπολογισμός για το 2018 και πρέπει η κοινοβουλευτική ομάδα του ΚΚΕ να βρίσκεται σε πλήρη απαρτία.

Το παραμύθι που παρουσιάζεις απόψε «Το άτακτο αστεράκι με το κόκκινο σκουφάκι», με τρόπο αλληγορικό διδάσκει και διαπαιδαγωγεί, χωρίς να χάνει τον ψυχαγωγικό του χαρακτήρα. Μιλάει, για τον κόσμο που μας περιβάλλει, αλλά και για τον κόσμο που έχουμε μέσα μας. Πρόκειται για ένα έργο που στην ολότητά του είναι ο καθρέφτης της ύπαρξής μας, των δυνατοτήτων του ανθρώπου, γεμάτο βιώματα και συναισθήματα.

Διαβάζοντας το, βλέπω πως χειρίζεσαι άριστα τη γλώσσα του απλού, λαϊκού ανθρώπου, για να γίνονται κατανοητά τα νοήματα του παραμυθιού από μικρούς και μεγάλους. Αντλείς τις πηγές σου, από το μύθο, τα προσωπικά σου βιώματα, αναπτύσσοντας την πλοκή με αριστοτεχνικό τρόπο, προετοιμάζοντας το τέλος, χωρίς να καταλήγει στην τετριμμένη φράση «….έζησαν αυτοί καλά κι εμείς καλύτερα…». Ένα τέλος, όπου ο Αυγερινός σηματοδοτεί το δρόμο προς το μέλλον, την ανθρώπινη λύτρωση από τα βάσανα και το κακό, στο πραγματικό βασίλειο της ελευθερίας, τη νέα κοινωνία. Με ιδιαίτερα περίτεχνο τρόπο, μας περιγράφεις τη διαπάλη που διεξάγεται ανάμεσα στο καλό και το κακό. Ανάμεσα, στην «κακιά μάγισσα» με τις πονηριές και τις δολοπλοκίες της και στο «άτακτο αστεράκι» που συμβολίζει την παιδική παρορμητική αθωότητα, η οποία μπορεί πολλές φορές να αποβεί μοιραία, αναδεικνύοντας παράλληλα τη δύναμη, τη θέληση του παιδιού να ζήσει αρμονικά, όπου ακόμη και στα δύσκολα η ελπίδα δεν πεθαίνει, όπου ένα όνειρο μπορεί να γίνει πραγματικότητα. Πρόκειται για τη ίδια διαπάλη που διεξάγεται στην πραγματική μας ζωή, στην κοινωνία της καπιταλιστικής βαρβαρότητας και των ταξικών ανισοτήτων, όπου το παλιό μπορεί να γίνεται όλο και πιο επικίνδυνο και άδικο αλλά το καινούργιο έχει τα κότσια, εκπέμπει τη φρεσκάδα του νέου, κουβαλάει όνειρα, ελπίδες. Αξιοποιεί τα τρωτά σημεία του παλιού και υπερισχύει.

«Το άτακτο αστεράκι με το κόκκινο σκουφάκι» έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον και αξία, διότι, ναι μεν, αποτελεί ένα άριστο εργαλείο ψυχοθεραπείας, αλλά όχι μόνο υπό την στενή ιατρική έννοια, αλλά και την ευρύτερα κοινωνική. Βοηθά στην κατανόηση του κόσμο μας, στην απόκτηση της ενσυναίσθησης και της αλληλεγγύης προς τον συνάνθρωπό μας στα δύσκολα. Πρόκειται για διαδικασία που συμβάλλει στην ανάπτυξη της προσωπικότητας, στην κοινωνικοποίηση – διαπαιδαγώγηση παιδιών και εφήβων, στο ακόνισμα της δημιουργική τους φαντασία.

Το παραμύθι της Βαγγελίτσας έχει έναν διττό προφανή στόχο : Από τη μία, να ευαισθητοποιήσει όχι μόνο τα άτομα με ψυχικές διαταραχές, αλλά κάθε άνθρωπο για τα τεκταινόμενα στο κοινωνικό, οικογενειακό, διαπροσωπικό και φυσικό περιβάλλον. Να αναζητήσει τη διέξοδο, τους δρόμους διαφυγής από τις δυσκολίες και τα προβλήματα που προκύπτουν στην καθημερινή του ζωή. Να προβληματίσει, «ποιος και γιατί» ευθύνεται για τη φτώχεια, τη δυστυχία, την ανεργία, τις ταξικές ανισότητες, τους πολέμους, την προσφυγιά και τη μετανάστευση, την καταπάτηση εργασιακών, συνδικαλιστών ευρύτερα δημοκρατικών και κοινωνικών δικαιωμάτων, τους φραγμούς στη γνώση των νέων, στην υγεία και την πρόνοια των φτωχών ανθρώπων. Να κατανοήσει, ότι το παλιό, η κακιά μάγισσα εν προκειμένω, η οποία στην πραγματική ζωή βρίσκει έκφραση στο πρόσωπο του βάρβαρου καπιταλιστικού συστήματος.

Από την άλλη, έχει στόχο να κινητοποιήσει αστείρευτες, απενεργοποιημένες εσωτερικές δυνάμεις του εαυτού μας, να αναδείξει και καταδείξει τη δύναμη του καλού έναντι του κακού, του άτακτου αστεριού που στην πραγματική ζωή συμβολίζει τη δίψα του ανθρώπου για ζωή, αγάπη και ενσυναίσθηση, καθώς και τα ύψιστα ιδανικά ενός καλύτερου κόσμου, δίχως εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο, της κοινωνικής δικαιοσύνης, της αλληλεγγύης, χωρίς φυλετικές, θρησκευτικές διακρίσεις και κοινωνικούς αποκλεισμούς ευάλωτων κοινωνικών ομάδων.

Η αμφίδρομη σχέση των στόχων αυτών, μέσα από το παραμύθι, βοηθά να μετατρέπετε η νοσταλγία, η ελπίδα για το αύριο, σε υλική δύναμη για το νέο κόσμο.

Μπράβο σου Βαγγελίτσα !

Ως συγγραφέας παραμυθιών δεν διηγείσαι απλώς μια ιστορία. Την παίζεις, την παρασταίνεις, τη βιώνεις με απλό και κατανοητό τρόπο. Κι έτσι πρέπει να είναι ο παραμυθάς. Να χαίρεται και να συμπάσχει με τον ήρωα του παραμυθιού, να αγωνιά για την τύχη του.

Επίτρεψέ μου, ως επίλογο, να διηγηθώ ένα σύντομο περιστατικό ανάμεσα στον Αϊνστάιν και μία μητέρα.

“Μια φορά κι έναν καιρό”, όταν μια μητέρα ρώτησε τον Αϊνστάιν τι πρέπει να κάνει για να γίνει το παιδί της ευφυές, εκείνος της απάντησε “να διαβάζει παραμύθια”. Η απάντηση ήχησε παράξενα από το στόμα ενός επιστήμονα. Τα παραμύθια κι όχι η επιστήμη; (!) Κι όμως είχε δίκιο ! Τα παραμύθια, προϋπάρχουν της επιστήμης και αυτή η κόκκινη κλωστή, που ενώνει την πραγματικότητα με τη φαντασία, είναι τυλιγμένη στην ανέμη του κόσμου πολύ πριν τη γραφή και την ανάγνωση. Η ίδια κόκκινη κλωστή συνδέει πτυχές της ανθρώπινης ψυχοσύνθεσης, που υπάρχουν πάνω από την κοινωνική και χρονική πραγματικότητα.

Θεωρώ, ότι αυτό το μήνυμα θέλει να περάσει η συγγραφέας του παραμυθιού. Ότι το παραμύθι και δη το παιδικό, συμβάλλει – με τρόπο απλό και εκλαϊκευτικό – στην κατανόηση των προσωπικών και κοινωνικών δυσκολιών του ανθρώπου, στο ψυχικό του ατσάλωμα, στον αυτοέλεγχο και στην πίστη της δύναμής του, στην αυτενέργειά του, για να είναι ικανός να κάνει την υπέρβαση, να ανακαλύψει τον πραγματικό κόσμο, να αναπτύξει τις αισθησιοκινητικές και τις ψυχοσωματικές ικανότητές του, να αναγνωρίσει τις συμβιωτικές σχέσεις και τα πρώτα σκιρτήματα κοινωνικής συνείδησης.

Με αυτές τις σκέψεις εύχομαι κάθε επιτυχία στους στόχους σου Βαγγελίτσα, στη δράση που αναπτύσσει το σωματείο «ΥΠΕΡΒΑΣΗ», στους καθημερινούς αγώνες που δίνουμε, με πίστη στη νέα κοινωνία που προσδοκούμε να κατακτήσουμε, το Σοσιαλισμό – κομμουνισμό.

Συντυχάκης Μανώλης
Βουλευτής Ηρακλείου του ΚΚΕ