Ό,τι ν’ ακούω με το δεξιό μου αυτί / με μάτι αριστερό το βλέπω.
Κι ό,τι καταπιάνεται ο νους να στοχαστεί, / οι χτύποι της καρδιάς το λένε πρώτοι. (Κ. Βάρναλης)

Facebooktwitterrssyoutube
slogan

Το πρώτο περπάτημα στο διάστημα και η απήχησή του στη Ελλάδα

Γράφει ο Αλέκος Χατζηκώστας //

Στις 18/3 1965 ο Σοβιετικός κοσμοναύτης Αλεξέι Λεόνοφ γίνεται ο πρώτος άνθρωπος που «περπάτησε» στο Διάστημα. Η ανθρωπότητα γεμάτη θαυμασμό παρακολουθεί το τεράστιο αυτό επιστημονικό επίτευγμα που μόνο σε βιβλία επιστημονικής φαντασίας είχε γνωρίσει.

Ήταν μία ακόμη απόδειξη για τις δυνατότητες που ξανοίχτηκαν με την οικοδόμηση του σοσιαλισμού στην ΕΣΣΔ.

Τι προηγήθηκε

Ο Αλεξέι Λεόνοφ ήταν ένας από τους 20 πιλότους της Σοβιετικής Πολεμικής Αεροπορίας που επελέγησαν να αποτελέσουν την πρώτη ομάδα κοσμοναυτών στα 1960. Ο Α. Λεόνοφ ήταν μέλος του Κομμουνιστικού Κόμματος της Σοβιετικής Ένωσης (ΚΚΣΕ), βραβευμένος μεταξύ άλλων με το παράσημο «Λένιν» (δις), τον τίτλο του «Ήρωα της Σοβιετικής Ένωσης» (δις), κ.α. Ο διαστημικός περίπατος εκτός οχήματος είχε προγραμματισθεί να γίνει με την αποστολή του προγράμματος «Βοστόκ 11» 11, αλλά αυτή ακυρώθηκε και έτσι το ιστορικό γεγονός συνέβη κατά την πτήση του «Βοσχόντ 2». Ο Λεόνοφ είχε περάσει δεκαοκτώ μηνών εντατική εξάσκηση σε συνθήκες έλλειψης βαρύτητας και ειδική εκπαίδευση για την αποστολή.

Το γεγονός

Ο Λεόνοφ έμεινε έξω από το διαστημικό σκάφος για 12 λεπτά και εννέα δευτερόλεπτα συνδεδεμένος με το σκάφος με ένα καλώδιο παροχών μήκους 5,35 μ. Στο τέλος του διαστημικού περιπάτου, η διαστημική στολή του Λεόνοφ είχε διογκωθεί στο κενό του διαστήματος, σε σημείο όπου δεν μπορούσε να εισέλθει εκ νέου στον αεροφράκτη προκειμένου να επιστρέψει στο σκάφος. Έτσι, άνοιξε μια βαλβίδα για να μπορέσει κάποια από την πίεση εντός της στολής να εκτονωθεί και να μικρύνει ο όγκος της στολής. Με αυτόν τον τρόπο, με μεγάλη δυσκολία μπόρεσε να εισέλθει πάλι μέσα στην κάψουλα.

Η απήχηση στην Ελλάδα

Το θαυμαστό αυτό επίτευγμα γίνεται πρωτοσέλιδο στις εφημερίδες της χώρας μας (ΦΩΤΟ) όπως άλλωστε και σε ολόκληρο τον κόσμο, ενώ αναγράφονται πλήθος λεπτομερειών που γεμίζουν ολόκληρες σελίδες.

eleutheria1

Η ανακοίνωση του ΤΑΣ (Από ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ 19/3/1965)

«Την 11.30 ώραν Μόσχας δια πρώτην φοράν άνθρωπος εξήλθεν κατά την πτήσιν του διαστημοπλοίου «Βοσχόντ 2» του θαλαμίσκου του σκάφους, εις το διάστημα. Κατά την 2αν επιστροφήν πέριξ της γης ο δεύτερος πιλότος Αλεξέι Λεόνωφ, αντισυνταγματάρχης και πιλότος – αστροναύτης εξήλθε εις το διάστημα με ειδικόν σκάφανδρον, εφοδιασμένον με αυτόνομον σύστημα εξασφαλίζον τους όρους ζωής, απεμακρύνθη από του σκάφους εις απόστασιν 5 περίπου μέτρων, ενέργησε τας προβλεπομένας έρευνας και παρατηρήσεις και επέστρεψεν σώος και αβλαβής εις το σκάφος.

Η έξοδος του Α. Λεόνωφ εκ του σκάφους εις το διάστημα, η εργασία την οποία επραγματοποίησεν εντός του σκάφους και η επιστροφή του εις αυτό μετεδόθησαν υπό συστήματος τηλεοράσεως του σκάφους εις την γην και κατεγράφη υπό του δικτύου επιγείων σταθμών παρατηρήσεως. Ο Λεόνωφ ησθάνετο άριστα όταν ευρίσκετο εκτός του σκάφους και μετά την επιστροφήν του εις αυτό. Ο κυβερνήτης του Βοσχόντ 2» Μπελιάεφ έχει επίσης άριστα εις την υγείαν του.

Κατά την πτήσιν του «Βοσχόντ 2» θα γίνουν επεξεργασία των συστημάτων του διαστημοπλοίου (ιατροβιολογικαί έρευναι των συνθηκών διαστημικής πτήσεως και άλλαι διαστημικαί έρευναι. Οι Μπελιόφ και Λεόνωφ συνεχίζουν τας εργασίας των συμφώνως προς το πρόγραμμα. Όλα τα συστήματα του διαστημοπλοίου λειτουργούν κανονικώς».

Το μήνυμα του Λ. Μπρέζνιεφ γραμματέα της Κ.Ε του ΚΚΣΕ: «Ότι εκτελέσατε υπερβαίνει την φαντασίαν. Με ζωηράν συγκίνησιν όλοι μας παρακολουθησαμεν σήμερον εις την τηλεόρασιν το κατόρθωμά σας και την αλησμόνητον έξοδον του ανθρώπου εις τον κοσμικόν χλώρον. Σας ευχόμεθα καλήν συνέχειαν της πτήσεως, καλήν επάνοδον και σας αναμένομεν εις την πρωτεύουσαν μας Μόσχα»

Το δε μήνυμα της Κ.Ε του ΚΚΣΕ και του Προεδρείου του Ανωτάτου Σοβιέτ ανέφερε: «Ο κόσμος γνωρίζει ότι τα πλέον τλμηρά επιστημονικά πειράματα εις το διάστημα πραγματοποιούνται εις την ΕΣΣΔ. Αλλά αυτό το οποίο επραγματοποιήσατε υπερβαίνει ότι μπορεί κανείς να φαντασθή. Ο άθλος σας συμβάλλει εις την ειρήνην και πρόοδον της ανθρωπότητος» (Από ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ 19/3/1965)

efimerida makedonia

Το μέλλον του Α. Λεόνοφ

Το έτος 1968, ο Λεόνοφ επιλέχθηκε ως κυβερνήτης του διαστημόπλοιου Σογιούζ που θα πραγματοποιούσε επανδρωμένη περιφορά της Σελήνης . Δεδομένου όμως ότι όλες οι μη επανδρωμένες δοκιμαστικές πτήσεις του έργου, κυρίως οι δοκιμές του πυραύλου Ν1, απέτυχαν, και δεδομένου ότι με το Απόλλων 8 οι ΗΠΑ έκαναν την πρώτη επανδρωμένη περιφορά γύρω από τη Σελήνη, η Σοβιετική πτήση ακυρώθηκε. Ο Λεόνοφ είχε, επίσης, επιλεγεί να είναι ο πρώτος Σοβιετικός κοσμοναύτης που θα πατούσε στη Σελήνη. Το σχέδιο αυτό ακυρώθηκε επίσης.

Στη συνέχεια, ο Λεόνοφ είχε επιλεχθεί ως κυβερνήτης της αποστολής του 1971 Soyuz 11-Σαλιούτ 1, της πρώτης αποστολής επάνδρωσης διαστημικού σταθμού, αλλά το πλήρωμά του αντικαταστάθηκε με το εφεδρικό πλήρωμα. Ο Λεόνοφ θα ήταν ο κυβερνήτης της επόμενης αποστολής στο Σαλιούτ 1, αλλά αυτή ακυρώθηκε μετά το θάνατο των μελών του πληρώματος του Σογιούζ 11, και ο διαστημικός σταθμός τέθηκε εκτός τροχιάς. Οι δυο επόμενοι σταθμοί Σαλιούτ χάθηκαν κατά την εκτόξευση ή αμέσως μετά. Το δεύτερο -και τελευταίο- ταξίδι του Λεόνοφ στο διάστημα ήταν επίσης σημαντικό. Το 1975 ήταν κυβερνήτης της πρώτης κοινής Αμερικανο-Σοβιετικής αποστολής, της αποστολής Απόλλο-Σογιούζ, κατά τη διάρκεια της οποίας ένα Σοβιετικό σκάφος (το Σογιούζ 19) και ένα αμερικανικό σκάφος του προγράμματος Απόλλων συνδέθηκαν σε τροχιά, δημιουργώντας έναν κοινό χώρο διαβίωσης και για τα δυο πληρώματα. Αυτή ήταν η πρώτη κοινή αποστολή ΗΠΑ-ΕΣΣΔ.

eleutheria2

Ο Λεόνοφ ήταν επίσης πολύ καλός ζωγράφος και επιμελήθηκε πολλές φορές την εικονογράφηση σχετικών με το διάστημα άρθρων, περιοδικών και εφημερίδων. Ο Λεόνοφ πήρε χρωματιστά μολύβια και χαρτί στο διάστημα, όπου ζωγράφισε τη Γη και έφτιαξε τα πορτρέτα των αστροναυτών του Απόλλων με τους οποίους πέταξε κατά τη διάρκεια της αποστολής Απόλλο- Σογιουζ. Πέθανε τον Οκτώβρη του 2019 (Είχε γεννηθεί στα 1934).

Ν. Μπελογιάννης Ν. Πλουμπίδης – Στο σπίτι των ηρώων