Ό,τι ν’ ακούω με το δεξιό μου αυτί / με μάτι αριστερό το βλέπω.
Κι ό,τι καταπιάνεται ο νους να στοχαστεί, / οι χτύποι της καρδιάς το λένε πρώτοι. (Κ. Βάρναλης)

104 χρόνια από τη γέννηση του Χαρίλαου Φλωράκη

Σαν σήμε­ρα πριν 104 χρό­νια, στις 20 Ιού­λη 1914, γεν­νιέ­ται στο Παλιο­ζο­γλώ­πι του Δήμου Ιτά­μου στα Αγρα­φα της Καρ­δί­τσας ο Χαρί­λα­ος Φλω­ρά­κης. Το 1929 γίνε­ται μέλος της ΟΚΝΕ. Το 1933 μπαί­νει στη Σχο­λή Τηλε­γρα­φη­τών των ΤΤΤ (Τηλε­γρα­φί­ας — Ταχυ­δρο­μεί­ων — Τηλε­φω­νί­ας). Όντας σπου­δα­στής κηρύσ­σε­ται η μεγά­λη απερ­γία των «Τρια­τα­τι­κών». Οι σπου­δα­στές απερ­γούν μαζί με τους εργα­ζό­με­νους και ο Χαρί­λα­ος εκλέ­γε­ται στην Επι­τρο­πή Αγώ­να. Αργό­τε­ρα, θα συγκρο­τη­θεί Σύλ­λο­γος Σπου­δα­στών των ΤΤΤ, στον οποίο εκλέ­γε­ται και γραμ­μα­τέ­ας. Το 1934 προ­σλαμ­βά­νε­ται ως τηλε­γρα­φη­τής στην ΤΤΤ. Αρχί­ζει μια απί­στευ­τη περι­πλά­νη­ση «μετα­θέ­σε­ων» από πόλη σε πόλη, εξαι­τί­ας της συν­δι­κα­λι­στι­κής του δρά­σης. Σε όποια πόλη και αν βρε­θεί, θα επι­διώ­ξει και θα έχει σύν­δε­ση με πυρή­νες παρά­νο­μων κομμουνιστών.

Μετά την κήρυ­ξη του πολέ­μου ο Χ. Φλω­ρά­κης στέλ­νε­ται στο μέτω­πο. Τη νύχτα της 27ης προς 28η του Οκτώ­βρη είναι βάρ­δια στο κεντρι­κό τηλε­γρα­φείο. Από τις μηχα­νές που δού­λευε πέρα­σαν τα πρώ­τα τηλε­γρα­φή­μα­τα για την κήρυ­ξη του πολέ­μου. Την επο­μέ­νη το πρωί κατα­τά­χτη­κε μαζί με τα δύο του αδέλ­φια. Στις αρχές του Ιού­νη του 1941 γίνε­ται μέλος του ΚΚΕ, το Μάη του 1942 περ­νά­ει στην παρα­νο­μία και το Δεκέμ­βρη του ίδιου έτους ανε­βαί­νει στο βου­νό. Το 1943–1945 ανα­λαμ­βά­νει, δια­δο­χι­κά, λοχα­γός και ταγ­μα­τάρ­χης του ΕΛΑΣ, παίρ­νει μέρος στο Δεκέμ­βρη του 1944 και τον Οκτώ­βρη του 1945 συλλαμβάνεται.

Το Γενά­ρη του 1946 αμνη­στεύ­ε­ται από την κυβέρ­νη­ση Σοφού­λη και το Δεκέμ­βρη ανε­βαί­νει στο βου­νό, στο Δημο­κρα­τι­κό Στρα­τό Ελλά­δας. Συμ­με­τέ­χει σε δεκά­δες μάχες, επι­κε­φα­λής στρα­τιω­τι­κών ομά­δων του Δημο­κρα­τι­κού Στρα­τού. Ορί­ζε­ται στην αρχή αντι­συ­νταγ­μα­τάρ­χης και το Νοέμ­βρη του ’48 υπο­στρά­τη­γος του Δημο­κρα­τι­κού Στρα­τού. Την άνοι­ξη του 1949 ανα­δει­κνύ­ε­ται ανα­πλη­ρω­μα­τι­κό μέλος της ΚΕ και στη συνέ­χεια τακτι­κό μέλος της ΚΕ του Κόμ­μα­τος. Το Σεπτέμ­βρη περ­νά­ει στην ΕΣΣΔ, όπου φοι­τά και ολο­κλη­ρώ­νει τις σπου­δές του στη Στρα­τιω­τι­κή Ακα­δη­μία Φρούνζε.

Στις 5 του Απρί­λη του 1954 επι­στρέ­φει παρά­νο­μα στην Ελλά­δα. Συλ­λαμ­βά­νε­ται στις 27 του Ιού­λη, ενώ το Μάη του 1960 ξεκι­νά έπει­τα από αρκε­τές ανα­βο­λές η μεγά­λη δίκη του στο στρα­το­δι­κείο. Στις 20 του Απρί­λη 1966 απο­φυ­λα­κί­ζε­ται με όρους. Συλ­λαμ­βά­νε­ται και πάλι ανή­με­ρα του Απρι­λια­νού πρα­ξι­κο­πή­μα­τος και εξο­ρί­ζε­ται μέχρι και την άνοι­ξη του 1971. Μετά τη διά­σπα­ση του Κόμ­μα­τος, ο Χαρί­λα­ος συμ­με­τέ­χει και συμ­βάλ­λει απο­φα­σι­στι­κά στη μάχη για την επι­κρά­τη­ση των απο­φά­σε­ων της 12ης Ολο­μέ­λειας. Τον Ιού­νη του 1972, η 16η Ολο­μέ­λεια τον εκλέ­γει μέλος του ΠΓ της ΚΕ του ΚΚΕ. Στη 17η Ολο­μέ­λεια, το Δεκέμ­βρη, εκλέ­γε­ται Πρώ­τος Γραμ­μα­τέ­ας της ΚΕ του Κόμματος.

Στο 9ο Συνέ­δριο του Κόμ­μα­τος το 1973 επα­νε­κλέ­γε­ται Α΄ Γραμ­μα­τέ­ας της ΚΕ. Τον Αύγου­στο του 1974, πριν τη νομι­μο­ποί­η­ση του Κόμ­μα­τος, ο Χ. Φλω­ρά­κης έρχε­ται στην Ελλάδα. 

Στο 10ο Συνέ­δριο του Κόμ­μα­τος (1978), στο 11ο (1982) και στο 12ο (1987) ο Χαρί­λα­ος επα­νε­κλέ­γε­ται ΓΓ της ΚΕ. Το 1989, μια χρο­νιά γεμά­τη από γεγο­νό­τα και σημα­ντι­κές εξε­λί­ξεις τόσο στο εσω­τε­ρι­κό της χώρας όσο και σε διε­θνές επί­πε­δο. Στην Ελλά­δα, υπό το βάρος των πολι­τι­κο­οι­κο­νο­μι­κών σκαν­δά­λων εκεί­νης της επο­χής και με βάση τα εκλο­γι­κά απο­τε­λέ­σμα­τα δύο εκλο­γι­κών ανα­με­τρή­σε­ων, από τις οποί­ες δεν προ­έ­κυ­ψε αυτο­δύ­να­μη κυβέρ­νη­ση, ορκί­ζο­νται δια­δο­χι­κά η κυβέρ­νη­ση Τζαν­νε­τά­κη και η κυβέρ­νη­ση Ζολώ­τα. Στο μετα­ξύ, οι εξε­λί­ξεις στις σοσια­λι­στι­κές χώρες απο­κτούν δρα­μα­τι­κό χαρα­κτή­ρα, αφού τίθε­ται σε εφαρ­μο­γή το σχέ­διο των ανα­τρο­πών. Το καλο­καί­ρι (11 του Ιού­λη) σε Ολο­μέ­λεια της ΚΕ ο Χ. Φλω­ρά­κης κρί­νει πως ήρθε το πλή­ρω­μα του χρό­νου για αλλα­γή του Γραμ­μα­τέα του Κόμ­μα­τος. Ο ίδιος εκλέ­γε­ται Πρό­ε­δρος της ΚΕ του ΚΚΕ.

Το Φλε­βά­ρη του 1991 πραγ­μα­το­ποιεί­ται το 13ο Συνέ­δριο του Κόμ­μα­τος, που οδή­γη­σε στη διά­σπα­ση του Κόμ­μα­τος, που προ­κά­λε­σε η φρα­ξιο­νι­στι­κή ομά­δα στε­λε­χών, η οποία έφυ­γε από το ΚΚΕ προς το ΣΥΝ. Το 14ο Συνέ­δριο (Δεκέμ­βρης) είναι το Συνέ­δριο της Ανα­συ­γκρό­τη­σης. Το Κόμ­μα πάλε­ψε και κατά­φε­ρε να στα­θεί όρθιο. Στο 14ο Συνέ­δριο, το ΚΚΕ επα­να­ε­πι­βε­βαιώ­νει τις αρχές του: Το σεβα­σμό του Κατα­στα­τι­κού του, τη διε­θνι­στι­κή αλλη­λεγ­γύη του, τον επα­να­στα­τι­κό χαρα­κτή­ρα του, τη στρα­τη­γι­κή των συμ­μα­χιών και των ανοιγ­μά­των, τον ταξι­κό χαρα­κτή­ρα του και γενι­κά την προ­σή­λω­σή του στις αγω­νι­στι­κές παρα­δό­σεις του και στα ιδα­νι­κά του. Ο ρόλος του Χ. Φλω­ρά­κη και στη διά­σω­ση του ΚΚΕ και στην ανα­συ­γκρό­τη­σή του και στην επι­στρο­φή στις αρχές του υπήρ­ξε αποφασιστικός.

Όλα τα χρό­νια που ακο­λού­θη­σαν, ο Χαρί­λα­ος Φλω­ρά­κης συνέ­χι­σε να βρί­σκε­ται στην πρώ­τη γραμ­μή. Με το κύρος που διέ­θε­τε στην ελλη­νι­κή κοι­νω­νία και την πεί­ρα του, με το πεί­σμα του και το σοφό του λόγο, παρέ­μει­νε πάντο­τε στή­ριγ­μα για ολό­κλη­ρο το Κόμ­μα και σε κάθε του επι­λο­γή. Δεκά­δες και εκα­το­ντά­δες ήταν οι συνα­ντή­σεις που είχε με φορείς, με κατοί­κους περιο­χών, με οργα­νώ­σεις εργα­ζο­μέ­νων, με νέους και με νέες. Ο λόγος του, πάντα μεστός και ουσια­στι­κός, απο­τέ­λε­σε σε όλες τις περι­πτώ­σεις παρέμ­βα­ση — ύμνο για την πίστη στο Κόμ­μα, στην υπό­θε­ση της εργα­τι­κής τάξης και του σοσιαλισμού.

Χαρί­λα­ος Φλω­ρά­κης: Για πάντα παρών στους αγώ­νες για ένα καλύ­τε­ρο αύριο

Χαρί­λα­ος Φλω­ρά­κης: Σημειώ­σεις για την αντε­πα­νά­στα­ση, τον σοσια­λι­σμό και τον οπορτουνισμό

Μοι­ρα­στεί­τε το:

Μετάβαση στο περιεχόμενο