Ό,τι ν’ ακούω με το δεξιό μου αυτί / με μάτι αριστερό το βλέπω.
Κι ό,τι καταπιάνεται ο νους να στοχαστεί, / οι χτύποι της καρδιάς το λένε πρώτοι. (Κ. Βάρναλης)

Facebooktwitterrssyoutube
slogan

7/11/1985: Όταν αποφυλακίστηκε ο Ρούμπιν «Χάρικεϊν» Κάρτερ

Γράφει ο Αλέκος Χατζηκώστας //

 7/11/1985: Αποφυλακίζεται, έπειτα από 19 χρόνια, ο Ρούμπιν «Χάρικεϊν» Κάρτερ. Ο 48χρονος πυγμάχος είχε καταδικαστεί για τριπλό φόνο το 1966. Να σημειώσουμε ότι η σύλληψή του, η φυλάκισή του και ο νικηφόρος μακρόχρονος αγώνας για την απελευθέρωσή του είναι το θέμα του τραγουδιού “Hurricane” του Μπομπ Ντίλαν (1975) και της ταινίας “Hurricane Carter” (1999), στην οποία ο διάσημος ηθοποιός Ντένζελ Ουάσινγκτον υποδύεται τον φυλακισμένο πυγμάχο. Η ταινία κέρδισε μια Χρυσή Σφαίρα Α ανδρικού ρόλου και ήταν υποψήφια για Όσκαρ. Το είδωλο της ροκ Μπόμπ Ντίλαν και ο σκηνοθέτης Νόρμαν Τζούισον εμπνέονται από την ιστορία του Κάρτερ. Ο πρώτος μάλιστα τον επισκέφθηκε στη φυλακή, έχοντας ήδη διαβάσει το βιβλίο του Κάρτερ με τίτλο «Ο 16ος γύρος», το οποίο εκδόθηκε το 1975 και ευαισθητοποίησε την κοινή γνώμη. Την ίδια χρονιά, ο Ντίλαν έγραψε το τραγούδι «Χάρικεϊν», το οποίο με αφορμή την περιπέτεια του Αμερικανού μποξέρ, αναφερόταν στον ρατσισμό και τις δραματικές συνέπειες που είχε για τον Κάρτερ. Το τραγούδι γίνεται τεράστια επιτυχία και ο αγώνες του Κάρτερ αποκτά νέες διαστάσεις. Τέσσερα χρόνια αργότερα, ο Τζούισον μεταφέρει στη μεγάλη οθόνη τη ζωή του Κάρτερ, με πρωταγωνιστή τον Ντέζελ Ουάσινγκτον. Μια ταινία η οποία φτάνει να ξεπεράσει σε εισπράξεις τα 74 εκατομμύρια δολάρια.

Η ζωή του

Ο Ρούμπιν «Χάρικεϊν» Κάρτερ, γεννήθηκε στο Κλίφτον του Νιου Τζέρσεϊ το 1937. Ήταν το τέταρτο από επτά συνολικά παιδιά της οικογένειας. Σε ηλικία 11 ετών μπήκε στο αναμορφωτήριο, όταν επιτέθηκε και μαχαίρωσε έναν άνδρα. Διέφυγε από το αναμορφωτήριο και το 1954 εντάχθηκε στο στρατό. Λίγους μήνες μετά την ολοκλήρωση της βασικής εκπαίδευσης πεζικού στη Νότια Καρολίνα, στάλθηκε στη Δυτική Γερμανία. Εκεί ξεκίνησε την πυγμαχία, αγωνιζόμενος αρχικά για την ομάδα του στρατού. Το 1956 απολύθηκε από τον στρατό ως ακατάλληλος, μετά από τέσσερα δικαστήρια. Καταδικάστηκε και φυλακίστηκε.

Μετά την απελευθέρωσή του από τη φυλακή τον Σεπτέμβριο του 1961, ο Κάρτερ έγινε επαγγελματίας πυγμάχος. Παρά τη μικρή του σωματική διάπλαση (από τον μέσο όρο της κατηγορίας των μεσαίων βαρών), κατάφερε να διαπρέψει λόγω του επιθετικού του ύφους και της τρομερής δύναμης που είχε στα χέρια. Μια δύναμη που του επέτρεψε να κερδίσει αρκετούς αγώνες με νοκ-άουτ. Το παρατσούκλι «Χάρικεϊν» (Τυφώνας) δεν άργησε να έρθει. Το 1963 βρέθηκε στο Τοπ-10 της λίστας των διεκδικητών του τίτλου στα μεσαία βάρη, ενώ προς το τέλος του 1965 βρέθηκε στην πρώτη πεντάδα.

Το ρεκόρ καριέρας του Κάρτερ ήταν 27 νίκες, 12 ήττες και μία ισοπαλία σε 40 αγώνες, με συνολικά 19 νοκ άουτ (8 νοκ άουτ, 11 τεχνικά νοκ άουτ). Έλαβε τιμητικά τον τίτλο του παγκόσμιου πρωταθλητή και αργότερα μπήκε στο Hall of Fame του New Jersey Boxing.

Η δίκη και καταδίκη

Στις 17 Ιουνίου 1966, δύο άνδρες εισήλθαν στο Lafayette Bar and Grill, στην Πάτερσον του Νιου Τζέρσεϊ και άρχισαν να πυροβολούν. Ο μπάρμαν Τζέιμς Όλιβερ και ένας πελάτης, ο Φρεντ Νάουγιοκς σκοτώθηκαν αμέσως. Ο Χέιζελ Τάνις, ο οποίος τραυματίστηκε σοβαρά εκείνη τη βραδιά, απεβίωσε σχεδόν ένα μήνα αργότερα έχοντας πυροβοληθεί στο λαιμό, το στομάχι, το έντερο, την σπλήνα και τον αριστερό πνεύμονα. Ένας τρίτος πελάτης, ο Ουίλι Μάρινς, επέζησε της επίθεσης, παρά το γεγονός ότι έχασε την όρασή του από το ένα μάτι. Τόσο ο Μάρινς όσο και ο Τάνις στις καταθέσεις τους, υπέδειξαν ότι οι σκοπευτές ήταν μαύροι άνδρες, χωρίς να αναγνωρίσουν τον Κάρτερ ή τον Τζον Άρτις που επίσης κατηγορήθηκε.  Και οι τρεις νεκροί ήταν λευκοί! Σύμφωνα με αυτόπτες μάρτυρες, οι δράστες ήταν δύο έγχρωμοι άνδρες που διέφυγαν από το σημείο με ένα αυτοκίνητο, με λευκό χρώμα…

Ο Κάρτερ οδηγούσε κι αυτός ένα ίδιου χρώματος αυτοκίνητο και η αστυνομία τον σταμάτησε και τον μετέφερε στον τόπο του εγκλήματος μισή ώρα αργότερα, μαζί με τον Τζον Αρτις, τον οποίο είχε πάρει νωρίτερα με ότοστοπ.

Τελικά η καταδίκη του για την τριπλή δολοφονία, βασίστηκε σε μία μαρτυρία ενός ανθρώπου με βεβαρημένο ποινικό μητρώο που είδε τους δύο δράστες να τρέχουν έξω από το μπαρ και βάσει των όπλων που βρήκε η αστυνομία στο αυτοκίνητο του «Τυφώνα», μίας καραμπίνας και ενός πιστολιού. Ωστόσο η υπεράσπιση του αμφισβήτησε το εύρημα της βαλλιστικής έκθεσης και είπε στο δικαστήριο ότι πρώτα βρέθηκαν τα όπλα και μετά οι αστυνομικοί είπαν ότι από αυτά προέρχονταν οι φονικές σφαίρες. Επίσης ο δικηγόρος του Κάρτερ βασίστηκε στο γεγονός ότι ένας θαμώνας του μπαρ που τραυματίστηκε κιόλας, είπε ότι ο δολοφόνος δεν ήταν ο πυγμάχος, ενώ χρησιμοποίησε το επιχείρημα ότι δεν λήφθηκαν αποτυπώματα στο μπαρ, ούτε έψαξαν τους δύο κατηγορούμενους για ίχνη πυρίτιδας από τα όπλα.

Τελικά ο εισαγγελέας πρότεινε θανατική ποινή αλλά το δικαστήριο αποφάσισε καταδίκη σε ισόβια.

Ο δικαστικός μαραθώνιος

Η υπόθεση του Κάρτερ ήλθε ξανά στην επιφάνεια το 1974, όταν δύο μάρτυρες-κλειδιά ανακάλεσαν τις καταθέσεις τους, με αποτέλεσμα η εφημερίδα New York Times να δημοσιεύσει μια σειρά αποκαλύψεων, ενώ είχαν ήδη εμφανιστεί «εξαφανισμένα» στοιχεία που έδειχναν ρατσιστικό υπόβαθρο εναντίον του αφού οι λευκοί κατήγοροι ήταν προκατειλημμένοι λόγω χρώματος εναντίον του Κάρτερ, με αποτέλεσμα ο πρώην πυγμάχος να μετατραπεί σε σύμβολο για το κίνημα πολιτικών δικαιωμάτων.

Το 1974 ξεκίνησε λοιπόν νέα δίκη και ο Κάρτερ αφέθηκε ελεύθερος με εγγύηση, καθώς οι βασικοί μάρτυρες κατηγορίας άλλαξαν την αρχική τους κατάθεση. Βγήκε το 1976, ωστόσο επέστρεψε στις φυλακές την ίδια χρονιά, όταν ένας από τους μάρτυρας αναίρεσε τις αλλαγές που έκανε στην αρχική του κατάθεσή του. Η ποινή παρέμεινε η ίδια, ισόβια και για τους δύο.

Οι συνήγοροι του συνέχισαν να υποβάλλουν εφέσεις και τελικά απελευθερώθηκε τελικά ο 1985, χάρη στην υποστήριξη μιας ομάδας Καναδών ακτιβιστών, καθώς ένας ομοσπονδιακός δικαστής αποφάνθηκε ότι οι καταδίκες του «βασίζονταν μάλλον στον ρατσισμό παρά στη λογική, μάλλον σε συγκαλύψεις παρά σε αποκαλύψεις».

Οι εισαγγελείς αποφάσισαν να μην ζητήσουν να δικαστεί για τρίτη φορά. Παρά την απελευθέρωσή του, ορισμένοι ως ακόμη και σήμερα αμφιβάλλουν για την αθωότητά του, υποστηρίζοντας ότι υπήρχαν στοιχεία για την ενοχή του…
Μετά την απελευθέρωσή του ο Κάρτερ διετέλεσε επί 12 χρόνια εκτελεστικός διευθυντής της Ένωσης για την Υπεράσπιση των Άδικα Καταδικασμένων, μιας οργάνωσης που εδρεύει στο Τορόντο. Αποχώρησε από την οργάνωση αυτή το 2004 μετά από μια πικρή διαμάχη. «Απελευθερώσαμε πάνω από 20 ανθρώπους τα τελευταία 15 ως 20 χρόνια και ο Ρούμπιν διαδραμάτισε τεράστιο ρόλο σε αυτό», δήλωσε ο Τζέιμς Λόκιερ, ένας από τους συνιδρυτές της οργάνωσης.

Μετά την αποχώρησή του από την Ένωση ο Κάρτερ συνέχισε τη δράση του υπέρ των καταδικασμένων άδικα, δίνοντας συχνά ομιλίες. Παρέμεινε στενός φίλος με τον Άρτις, τον άνθρωπο μαζί με τον οποίο είχαν καταδικαστεί.

Από πολλούς Αμερικανούς, ιδιαίτερα από την αφροαμερικανική κοινότητα, υπήρξε λαϊκός ήρωας. Όχι μόνο επειδή έγινε τραγούδι από τον Μπομπ Ντίλαν και ταινία από τον Νόρμαν Τζούισον, αλλά κυρίως γιατί προσπαθούσε να αποδείξει την αθωότητά του, έχοντας απέναντί του το… λευκό κατεστημένο. Στις 20 Απριλίου του 2014, ο Κάρτερ, νικημένος από την επάρατη νόσο, φεύγει από τη ζωή σε ηλικία 76 ετών στο Τορόντο του Καναδά όπου και διέμενε από την ημέρα της αποφυλάκισής του.

«Ο πικρός βίος του Μαξ Χάβελλαρ, Μια ιστορία εκμετάλλευσης στις αποικίες καφέ»