Ό,τι ν’ ακούω με το δεξιό μου αυτί / με μάτι αριστερό το βλέπω.
Κι ό,τι καταπιάνεται ο νους να στοχαστεί, / οι χτύποι της καρδιάς το λένε πρώτοι. (Κ. Βάρναλης)

Facebooktwitterrssyoutube
slogan

H Αβάνα γιορτάζει τα 502 χρόνια της ως πρωτεύουσα της αξιοπρέπειας του λαού της Κούβας

La Habana Cuba 502 anos

🇨🇺  Η Κούβα απειλείται και πάλι από τη μεγαλύτερη παγκόσμια οικονομική και στρατιωτική δύναμη.
🇺🇸 Σε εξέλιξη μια πολιτικο-επικοινωνιακή επιχείρηση για συντριπτικό χτύπημα της Κουβανικής Επανάστασης, με προτεραιότητα στις ανατρεπτικές ενέργειες ειδικά Αβάνα.
Διαδραματίζεται ακριβώς τη στιγμή που «η πρωτεύουσα της αξιοπρέπειας θα βρίσκεται μπροστά στην 502η επέτειό της, καθώς δεν μπόρεσε να το κάνει τα τελευταία δύο χρόνια», όπως διαβεβαίωσε πρόσφατα ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Miguel DíazCanel Bermúdez. [1]

Πάνω από πέντε αιώνες ιστορίας

Πριν από 502 χρόνια το βασίλειο της Ισπανίας ίδρυσε την τελευταία από τις πρώτες επτά αποικιακές πόλεις του στο νησί της Κούβας, που ονομάστηκε San Cristóbal de La Habana.
Στις 16-Νοε-1519, ο τρίτος και οριστικός αστικός οικισμός έγινε δίπλα στο τότε λιμάνι της Carena. Σχεδόν έναν αιώνα αργότερα, στις 8-Οκτ-1607, με Βασιλικό Διάταγμα, η πόλη αναγνωρίστηκε ως η επίσημη πρωτεύουσα της αποικίας. Έγινε το ισπανικό εμπορικό κέντρο, όπου ο στόλος της έκανε στάση προς τη χερσόνησο φορτωμένος με τον τεράστιο πλούτο προϊόν λεηλασίας από τις αποικίες τους στο Μεξικό, την Καραϊβική και το Περού.
Η προνομιακή γεωγραφική θέση της Κούβας που επέτρεπε την πρόσβαση στις σημαντικότερες οδούς επικοινωνίας και εμπορικές διαδρομές της Καραϊβικής, καθώς επίσης η ποιότητα των λιμανιών της και η θέση της για τη δημιουργία αμυντικών προγεφυρωμάτων στην περιοχή, προκάλεσε ενδιαφέρον για την κατοχή της, σε μεγαλύτερο ή μικρότερο βαθμό, κατά τη διάρκεια των ευρωπαϊκών αποικιακών πολέμων στην αμερικανική ήπειρο, κατά τον 16ο, 17ο και 18ο αιώνα. Το νησί ταλανιζόταν μεταξύ της μεσαιωνική ισπανική αυτοκρατορία, τη δίψα για εξουσία της γαλλικής μητρόπολης και τις καπιταλιστικές φιλοδοξίες της βρετανικής εξουσίας, με συνεχείς επεμβάσεις και επιθέσεις στην Αβάνα.62 años de bloqueo económico de EE UU contra Cuba Vigencia del bloqueo contra Cuba

Στο μεταξύ, μια νέα δύναμη αναδυόταν μόλις ενενήντα μίλια από την κουβανική ακτή: οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής. Από τότε που ανεξαρτητοποιήθηκαν από τη Μεγάλη Βρετανία, οι ηγέτες τους ανέπτυξαν μια μεγαλοκρατική  πολιτική που αντανακλούσε τη συναίνεση και αγαστή συνεργασία των εκεί πολιτικών διαχειριστών της εξουσίας.
Στο γεωπολιτικό τους όραμα, από την πρώτη στιγμή είχαν ενσωματώσει την κατάληψη της Κούβας, κάτι διατηρήθηκε σταθερά με την πάροδο του χρόνου και εφαρμόστηκαν διάφορες φόρμουλες, από την αγορά έως τη στρατιωτική επέμβαση, η οποία υλοποιήθηκε το 1898 και κρατήθηκε υπό τον έλεγχό τους ως πολυπόθητο «ώριμο φρούτο» για έξι 10ετίες.

Henry ReeveΟ Πατριωτισμός στο προσκήνιο

Πολλά κοινωνικοπολιτισμικά γεγονότα συνέβησαν στην Κούβα κατά τη διάρκεια του 18ου αιώνα που κατέστησαν δυνατή την πνευματική ανάπτυξη της «μουλάτας ψυχής» στην κοινωνία, τη διαμόρφωση εθνικής συνείδησης, την εμφάνιση πατριωτικών ιδεωδών και την πραγματοποίηση των πρώτων αυτονομιστικών αγώνων, που -χρόνια αργότερα, επηρέασαν τη σκέψη για την ανεξαρτησία και το σχηματισμό της κουβανικής ιθαγένειας.
Ξεχωρίζουν ήδη στην πόλη το Κολλέγιο San Carlos που αργότερα συγχωνεύθηκε με του San Ambrosio στην Αβάνα και έλαβε και τα δύο ονόματα. καθώς και το βασιλικό-παπικό Πανεπιστήμιο San Gerónimo.

Στις τάξεις τους εκπαιδεύονταν 10άδες | 100άδες  επιφανείς Κουβανοί, ήρωες της ανεξαρτησίας (Félix Varela, José de la Luz y Caballero, Carlos Manuel de Céspedes, Ignacio Agramonte και Rafael María de Mendive.
Το 1838 ο Céspedes απέκτησε τον τίτλο του Νομικού και τριάντα χρόνια αργότερα στα ανατολικά της χώρας άφησε στην πάντα την τήβεννο για να ξεκινήσει τους αγώνες για ανεξαρτησία και να γίνει ο Πατέρας του Έθνους. Ο Mendive ακολούθησε τον ίδιο δρόμο το 1844 και διακρίθηκε για τον πατριωτισμό και την εκτεταμένη λογοτεχνική του δημιουργία. Για αρκετά χρόνια ήταν ο δάσκαλος και ο προστάτης αυτού που θα γινόταν ο πιο οικουμενικός από τους Κουβανούς: ο José Martí Pérez (Χοσέ Μαρτί).
Εμπνευσμένοι από την πατριωτική παράδοση του Martí, χρόνια αργότερα σημαντικοί κουβανοί ηγέτες και διανοούμενοι εκπαιδεύτηκαν στο Πανεπιστήμιο της Αβάνας, όπως οι Julio Antonio Mella, José Antonio Echeverría, Rubén Martínez Villena, Dulce María Loynaz, Juan Marinello, Lezama Lima, Raúl Roa, Emilio Roig de Leuchsenring, Fidel Castro Ruz, Raúl Castro Ruz, Armando Hart Dávalos, Roberto Fernández Retamar, και εκατοντάδες άλλοι.
Ακριβώς εκεί όπου ανδρώθηκε ο νεαρός Φιντέλ έγινε επαναστάτης.

Σύμβολο ενότητας

Η Αβάνα δονείται στην πολιτιστική ζωή της χώρας και έχει εμπνεύσει εκατοντάδες έργα για τον κινηματογράφο, το θέατρο, την τηλεόραση, το ραδιόφωνο, τις πλαστικές τέχνες, το χορό και τη μουσική. Η λογοτεχνία δεν λείπει από τους στίχους των Κουβανών ποιητών και σε μεγάλο μέρος της καλύτερης αφηγηματικής παράδοσης, όπως η «Cecilia Valdés» του Cirilo Villaverde, ο «Paradiso» του José Lezama Lima και ο «El Siglo de las Luces» του Alejo Carpentier.

Στο έδαφός της ζουν οι σοροί εβδομήντα στρατηγών του Ejército Libertador (Απελευθερωτικού Στρατού), υπό τον Máximo Gómez Báez.
Όχι πολύ μακριά από το αστικό περιβάλλον, σώζεται το μαυσωλείο με τα λείψανα του υποστράτηγου Antonio Maceo και του πιστού βοηθού του, λοχαγού Panchito Gómez Toro. σύμβολο της αδιατάρακτης λαϊκής ενότητας του νησιού, ο Martí στην Ανατολή, ο Maceo και ο Gómez στην Αβάνα. [2]

Χάρη στο θρίαμβο της Επανάστασης του 1959, τα παραπάνω διατηρήθηκαν και σφραγίστηκαν –ατσαλώθηκαν, κάνοντας πραγματικότητα ένα όνειρο για το οποίο αγωνίστηκαν από την αρχή των πολέμων για την ανεξαρτησία.
Η Αβάνα έχει γίνει μάρτυρας των προσπαθειών για τη διατήρηση του συμβόλου της ενότητας μεταξύ όλων των Κουβανών, ανεξάρτητα από προέλευση, χρώμα και φύλο.

Εν κατακλείδι, ο λαός του νησιού της επανάστασης αποτελείται από πολίτες της γης του, οι οποίοι αντιπροσωπεύουν – χρησιμοποιώντας τη μεταφορά του εξέχοντος εθνολόγου Fernando Ortiz, το «κουβανικό ajiaco» – «ajiaco cubano» (ιδιαιτερότητα της Κούβας –σσ. Ajiaco είναι ένα είδος σούπας-σαλάτας, καυτερή συνήθως κοινή στη Λατινική Αμερική …Κολομβία, Κούβα, Περού) ένα ομογενοποιημένο μείγμα πολιτιστικών, θρησκευτικών, αθλητικών, εκπαιδευτικών, πατριωτικών, ιδεολογικών, αλληλέγγυων και διεθνιστικών παραδόσεων, που διατρέχει το αίμα της συντριπτικής πλειοψηφίας των Κουβανών.La Habana Cuba 502 Proclama de América Latina y el Caribe como Zona de Paz

Η πρωτεύουσα φιλοξενεί επίσης σπουδαία έργα της υλικής κληρονομιάς που χτίστηκε τους περασμένους αιώνες.

Ο αγώνας για τη διατήρηση των ιστορικών μνημείων της και η προώθηση του πολιτισμού της Αβάνας, των εθνικών και διεθνών δεσμών, ήταν το πάθος και το νόημα της ζωής των γιατρών Emilio Roig de Leuchsenring και Eusebio Leal Spengler, οι οποίοι από το 1938 ίδρυσαν και συνέχισαν το έργο του Oficina del Historiador de la Ciudad de La Habana (Εργαστήριου Ιστορίας της Πόλης της Αβάνας και κρατούν ζωντανή την πολιτιστική κληρονομιά της.
Τον Δεκέμβρη του 1982, η Παλιά Αβάνα και το σύστημα των αποικιακών οχυρώσεων της κηρύχθηκαν Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς από την Unesco. Έντεκα χρόνια αργότερα και αντιμέτωπος με ένα πολύ περίπλοκη κατάσταση για τη χώρα (σσ. ξεκίνησε η λεγόμενη Período especial | 1990-1999, ειδικές περίοδοι 1989-1990 | 1999-2000 μετά τις ανατροπές στις πρώην σοσιαλιστικές χώρες) , ο πρόεδρος της Κούβας Φιντέλ Κάστρο Ρουζ υπέγραψε, το 1993, το Νόμο 143 του Συμβουλίου της Επικρατείας, το οποίο, σύμφωνα με τον Δρα. Eusebio Leal, «θεωρείται το πιο προηγμένο έγγραφο αε σχέση με τη διατήρηση της Υλικής και πνευματικής Πολιτιστικής Κληρονομιάς ενός λαού.

«Είναι αδιαμφισβήτητο ότι η διατήρηση και αποκατάσταση του Ιστορικού Κέντρου θα αυξήσει την ελκυστικότητά του και θα επιτύχει μια αρμονική σύνδεση μεταξύ πολιτιστικών σκοπών και οικονομικών στόχων με βάση τα σχέδια ανάπτυξης της χώρας, την ίδια την αποκατάσταση, καθώς και το έργο κοινωνικής διάσωσης που συμβάλλει στην ενίσχυση του εθνικού και πατριωτικού αισθήματος των κατοίκων της.» [4]

Patria o muerte Socialismo o Muerte Venceremos Fidel

Η Κούβα δεν είναι μόνη της!
Με την αλληλεγγύη των λαών θα νικήσει! –
¡Hasta la Victoria Siempre!

Επική Πρωτεύουσα της Κουβανικής Επανάστασης

Ο ήλιος της Αβάνας πίσω από το μνημείο του José Martí στην Plaza de la Revolución 50 χρόνια μετά τη διακήρυξη του σοσιαλιστικού χαρακτήρα της Κουβανικής Επανάστασης

Revolución cubanaΓια να έρθουμε πιο κοντά στην ιστορία των τελευταίων 60 χρόνων της κουβανικής επαναστατικής διαδικασίας, είναι απαραίτητο να γνωρίζουμε τα κύρια γεγονότα που έλαβαν χώρα στην Αβάνα, μεταξύ των οποίων ξεχωρίζουν τα ακόλουθα: η ανακήρυξη της Κούβας ως χώρα απαλλαγμένη από τον αναλφαβητισμό και το σύνθημα ¡Patria o Muerte! ¡Venceremos!; -Πατρίδα ή Θάνατος! Θα νικήσουμε!, η διακήρυξη του σοσιαλιστικού χαρακτήρα της Επανάστασης (σσ. με την συμπλήρωση στο σύνθημα «Σοσιαλισμός ή Θάνατος!»), η ίδρυση των Επιτροπών για την υπεράσπιση της επανάστασης (Comité de Defensa de la Revolución CDR), της Ομοσπονδίας Κουβανών Γυναικών (Federación de Mujeres Cubanas FMC), της Ένωσης Νέων Κομμουνιστών (Unión de Jóvenes Comunistas), του Κουβανικού Ινστιτούτου Κινηματογραφικής Τέχνης και παραγωγής (ICAIC), του Εθνικού Κέντρου Επιστημονικής Έρευνας (Centro Nacional de Investigaciones Científicas Cenic), της Ένωσης Συγγραφέων και Καλλιτεχνών Κούβας (Unión de Escritores y Artistas de Cuba Uneac), τη σύσταση (1966) της πρώτης Κεντρικής Επιτροπής του ΚΚ Κούβας και ανάγνωση της αποχαιρετιστήριας επιστολής του Τσε, την Πρώτη Τριηπειρωτική Διάσκεψη το γιορτασμό του Πρώτου Συνεδρίου του Κομμουνιστικού Κόμματος Κούβας …και πολλά ακόμη

Η Αβάνα έγινε μάρτυρας και άλλων μεγάλων σχετικών γεγονότων, όπως ο αποχαιρετισμός των θυμάτων του αεροσκάφους της Aviación Cubana που καταστράφηκε από τρομοκρατική επίθεση πρακτόρων των ΗΠΑ κατά τη διάρκεια της πτήσης στα Μπαρμπάντος, το XI Παγκόσμιο Φεστιβάλ Νεολαίας και Φοιτητών, το Πρώτο Διεθνές Φεστιβάλ Νέου Λατινοαμερικανικού Κινηματογράφου,το Διεθνές Φεστιβάλ Μπαλέτου της Αβάνας, τις πορείες του Μαχόμενου Λαού και τις λαοθάλασσες για την Παγκόσμια Ημέρα των Εργαζομένων (σσ. Πρωτομαγιάς) τον αποχαιρετισμό των Κουβανών διεθνιστών που έπεσαν στην εκπλήρωση τιμημένων στρατιωτικών και πολιτικών αποστολών, τους XI Παναμερικανικούς Αγώνες (1991),  οι συναντήσεις με τους Πρεσβευτές για την Ειρήνη.
Και της πρώτης Διάσκεψης για τη μετανάστευση, τα εγκαίνια της Ιατρικής Σχολής της Λατινικής Αμερικής (Elam σσ. Escuela Latinoamericana de Medicina, πρώην Escuela Latinoamericana de Ciencias Médicas, μια διεθνής δημόσια ιατρική σχολή που ίδρυσε ο Fidel το 1999 και λειτουργεί με δαπάνες και ευθύνη της κουβανικής κυβέρνησης «συμβάλλοντας στην εκπαίδευση του γιατρού Πρωτοβάθμιας Υγείας σε διάφορες περιοχές του Κόσμου»), τις Συναντήσεις για την παγκοσμιοποίηση και τα αναπτυξιακά προβλήματα, τη δημιουργία της Μπολιβαριανής Εναλλακτικής για την Αμερική (Alba -Alternativa Bolivariana para las Américas), την ανακήρυξη της Λατινικής Αμερικής – Καραϊβικής ως Ζώνης Ειρήνης,  την επιστροφή στην Πατρίδα των Πέντε Ηρώων, τις συνεδριάσεις της Asamblea Nacional del Poder Popular Εθνοσυνέλευσης Λαϊκής Εξουσίας και τα εκατοντάδες συνέδρια των πολιτικών, κοινωνικών, φοιτητικών και μαζικών οργανώσεων της χώρας, καθώς και τη διακήρυξη του Συντάγματος της Δημοκρατίας της Κούβας. Πιο πρόσφατα, θυμίζουμε τα εμβόλια Abdala και Soberana που αντιμετώπισαν την πανδημία.
Όλα τα γεγονότα που περιγράφηκαν θα μπορούσαν επίσης να έχουν συμβεί σε οποιαδήποτε άλλη επαρχία, επειδή η Κούβα είναι ένα ενιαίο έθνος. [5]

Όπως και σ΄ όλο το νησί , η πρωτεύουσα έχει αισθανθεί τον αντίκτυπο που προκλήθηκε από την επιδείνωση του εμπάργκο των Ηνωμένων Πολιτειών και τις ενέργειες Αντισυμβατικού Πολέμου, όπως στις 11 Ιουλίου και η ανεπιτυχής πορεία που διοργανώθηκε στις 15 Νοεμβρίου. Χρειάστηκε επίσης να αντιμετωπίσει την επίθεση της φύσης, από το χτύπημα των τυφώνων, έντονους ανεμοστρόβιλος και ακόμη –προπάντων, την πανδημία Covid-19.
Όμως η πολιτική βούληση και το μαχητικό πνεύμα των κατοίκων της Αβάνας δείχνουν ότι είναι πιο ισχυροί από τη ζημιά της δύναμης της φύσης και τα εχθρικά ανατρεπτικά σχέδια.

Σε κλίμα χαράς, αλλά και προκλήσεων, στις 16 Νοεμβρίου 2021, η πραγματική και υπέροχη πόλη – ciudad real y maravillosa,  όπως την ονόμασε ο Alejo Carpentier– γιορτάζει τα 502 χρόνια της.
Η συντριπτική πλειοψηφία των κατοίκων της, ως αναπόσπαστο κομμάτι της ενότητας όλων των Κουβανών, ζουν και αναγεννιούνται στην καθημερινή τους μάχη στην «πρωτεύουσα της αξιοπρέπειας».

Πηγές:
[1] Miguel M. Díaz-Canel Bermúdez: Ομιλία στο κλείσιμο της VII Συνόδου του IX Νομοθετικού Σώματος της Εθνικής Συνέλευσης της Λαϊκής Εξουσίας, στο Συνεδριακό Κέντρο, 28-Οκτ-2021
[2] Eusebio Leal Spengler: Ομιλία στη συναυλία του μαέστρος Frank Fernández για την 60ή επέτειο από την είσοδο του Fidel στην (8-Ιαν-2019)
[3] Eusebio Leal Spengler: Μια κατάκτηση στηριγμένη στις δική μας αυτοθυσία (16 Μαΐου 2008)
[4] Διάταγμα Ν.143 (Αβάνα 30-Οκτ-1993)
[5] Βλ. Abel Enrique González Santamaría: Havana η επική πρωτεύουσα της Κουβανικής επανάστασης, Ed. Verde Olivo, 2019
Με πληροφορίες και από CubaDebate  | telesurtv.net

¡Hasta Siempre vivo Comandante!

Τσε Γκεβάρα πρεσβευτής της Επανάστασης» του Νίκου Μόττα