Ό,τι ν’ ακούω με το δεξιό μου αυτί / με μάτι αριστερό το βλέπω.
Κι ό,τι καταπιάνεται ο νους να στοχαστεί, / οι χτύποι της καρδιάς το λένε πρώτοι. (Κ. Βάρναλης)

Facebooktwitterrssyoutube
slogan

Τζακ Λόντον

Κείμενο: Τασσώ Γαΐλα //
Αρθρογράφος-Ερευνήτρια.

Jack London & The Iron Heel.

Τζακ Λόντον ο ‘μποέμ’ Αμερικανός συγγραφέας ο οποίος γεννήθηκε στις 12 Ιανουαρίου του 1876 σε μια φτωχογειτονιά του Σαν Φρανσίσκο που όμως υπήρξε από τους πρώτους Αμερικανούς συγγραφείς που μπόρεσε να ζήσει μόνο από τη συγγραφή και να κάνει μια όχι ευκαταφρόνητη περιουσία .

Jack London3Η ζωή του υπήρξε σύντομη αλλά γεμάτη περιπέτειες και επαγγελματικές επιτυχίες. Ξεκίνησε να δουλεύει σε πολύ μικρή ηλικία σε εργοστάσια της γενέτειρας του για να κάνει μετά σχεδόν τα πάντα.Μπάρκαρε, μπήκε στη φυλακή, γνώρισε το κυνήγι του μαύρου χρυσού, εργάστηκε ως δημοσιογράφος, παντρεύτηκε, χώρισε και ξαναπαντρεύτηκε, ξόδεψε μεγάλα ποσά για γη και σκάφη, υπήρξε ενεργό μέλος του αμερικανικού Εργατικού Σοσιαλιστικού Κόμματος. Και, το κυριότερο;

Έγραψε συναρπαστικά μυθιστορήματα και διηγήματα, που βασισμένα στον πλούτο των εμπειριών του, αγαπήθηκαν γρήγορα από το μεγάλο κοινό, προσφέροντάς του δόξα και χρήμα.  Ανάμεσα στα διασημότερα μυθιστορήματά του είναι ‘Το κάλεσμα της άγριας φύσης’ (1903), ‘Ο θαλασσόλυκος’ (1904) και ο ‘Ασπροδόντης’(1906). Συνολικά έγραψε περίπου 50 τίτλους.

The iron Heel: ‘Το Σιδερένιο Τακούνι’ ή ‘Η Σιδερένια Φτέρνα’ ο τίτλος του βιβλίου του που δεν είναι από τα πιο γνωστά του κι όμως είναι αυτό το βιβλίο που ο συγγραφέας ‘προλαβαίνει’ τους Τζορτζ Όργουελ και τον Άλντους Χάξλεϋ με τις δικές τους αρνητικές ουτοπίες και στην δική του ουτοπία ο Λόντον παρουσιάζει μια πολιτεία ικανή να καταβροχθίσει και την τελευταία ικμάδα των μελών της, εκμηδενίζοντας όχι μόνο τα δικαιώματα, αλλά και την οποιαδήποτε δυνατότητα αντίστασής τους. Το βιβλίο κυκλοφόρησε το 1908 κι έτσι μπορούμε να πούμε ότι ‘πρόλαβε’ και …τον Λένιν εφόσον γράφτηκε πριν από τη διατύπωση της θεωρίας του Λένιν για τον ιμπεριαλισμό. Επί της ουσίας προβλέπει μια κοινωνία όπου επιβεβαιώνει τη φράση του Λένιν “ιμπεριαλισμός σημαίνει αντίδραση σε όλη τη γραμμή”.

Σύμφωνα με τον συγγραφέα η ιστορία του κινείται σε τρία χρονικά επίπεδα. 

Στο πρώτο επίπεδο υπάρχει ένα κείμενο που γράφεται το 1932. Πρόκειται για τη μαρτυρία της Άβις Έβερχαρντ, που αφηγείται την επαναστατική δράση του συζύγου της Ερνέστου μεταξύ 1912 και 1917 (το δεύτερο χρονικό επίπεδο) εναντίον ενός εξωφρενικού καθεστώτος καταστολής. 

Το κείμενο της Άβις, που διακόπτεται απότομα, σχολιάζει ο Άντονυ Μέρεντιθ αρκετούς αιώνες μετά (τρίτο χρονικό επίπεδο), όταν το κακό έχει υποχωρήσει ολοκληρωτικάκαι η ελευθερία και η ισονομία αποτελούν τον κανόνα της καθημερινής συμβίωσης. 

Το “Σιδερένιο Τακούνι”, που ανήκει στα λιγότερο γνωστά έργα του Λόντον και δείχνει αμέσως την εξοικείωσή του με τις έννοιες και τα αναλυτικά σχήματα του μαρξισμού, έχει δεχτεί πολλές ερμηνείες. 

Πολλοί το έχουν δει σαν μια αλληγορία για την πολιτικοκοινωνική βία του καπιταλισμού, άλλοι ως μια διορατική προειδοποίηση για την επικράτηση του φασισμού κι άλλοι ως ένα πύρινο όραμα για την τελική νίκη του σοσιαλισμού. 

Ένα από τα πιο ζωτικά στοιχεία, ωστόσο, του έργου είναι η έγνοια του Λόντον για τη μοίρα της μεσαίας τάξης, που σφηνωμένη ανάμεσα στην ακαμψία από τη μια των εκπροσώπων της καπιταλιστικής εξουσίας (εφημερίδες, δικαστικό σώμα, μορφωτικοί σύλλογοι, εκκλησιαστικές οργανώσεις) και από την άλλη των ηγετών της επανάστασης, οι οποίοι μοιάζουν έτοιμοι να πεθάνουν πάση θυσία για τους σκοπούς τους, χάνει σιγά-σιγά όλα τα προνόμια και τα αγαθά της, για να καταλήξει με μαθηματική ακρίβεια στον αφανισμό. 

Ο Λόντον μπορεί να μην τάσσεται με το μέρος της μεσαίας τάξης (η καρδιά του συντονίζεται με την καρδιά των επαναστατών), αλλά το “Σιδερένιο Τακούνι”εικονογραφεί με έναν σχεδόν σπαρακτικό τρόπο το δράμα της, το οποίο είναι το δράμα όσων πληρώνουν χωρίς να έχουν φταίξει στο παραμικρό την πλεονεξία, τη σκληρότητα και την επιθετικότητα εκείνων που έχουν αποφασίσει να τους βγάλουν ούτως ή άλλως εκτός μάχης. 

Ωστόσο το βιβλίο γίνεται με ένα μοναδικό τρόπο …αισιόδοξο για την τελική νίκη του σοσιαλισμού και κλείνει με την αποκάλυψη πως όλα αυτά που περιγράφει ανήκουν στο μακρινό παρελθόν, ότι ο σοσιαλισμός έχει επικρατήσει παγκόσμια και αποτελούν αντικείμενο έρευνας ενός χειρόγραφου που δεν πρόλαβε να ολοκληρωθεί, αφού διακόπηκε απότομα από κάποια πιθανή σύλληψη και εκτέλεση.

Jack London2Το βιβλίο αυτό -μπορούμε να πούμε- ότι έχει δυο σχετικά πρόσφατες εκδόσεις στην Ελλληνική : 1)μτφ.Άρης Αλεξάνδρου («Το σιδερένιο τακούνι» – εκδ. “Γκοβόστη”, 2011. Ανέκδοτη μετάφραση του 1946 και πρόλογο Ανατόλ Φράνς.

2) μτφ.Ντίνα Περατικού («Η σιδερένια φτέρνα» – εκδ. De AGOSTINI, 2000).

2020: Η φτώχεια, η ανισότητα και η συντριβή των οικονομικά αδύναμων παίρνουν όλο και μεγαλύτερες διαστάσεις στην Ευρώπη και την Αμερική  εγείροντας συχνά πλήθος ερωτήματα και για τη λειτουργία της δημοκρατίας

113 χρόνια πριν, το 1907, ένα μυθιστόρημα γραμμένο από κάποιον που αφιερώθηκε με όλες του τις δυνάμεις στα ιδανικά του σοσιαλισμού, χωρίς όμως να αποβάλει ποτέ την ατομικότητά του, μιλούσε ήδη για έναν κόσμο ο οποίος ήταν έτοιμος να οδηγήσει μέσα από τις τεράστιες ταξικές του συγκρούσεις στην πλήρη καταστροφή.

Ο Τζακ Λόντον ένας από τους δημοφιλέστερους Αμερικανούς συγγραφείς απεβίωσε στις 22 Νοεμβρίου 1916 και σε ηλικία μόλις 40 ετών, στο ράντσο του κοντά στη Σόνομα, λόγω πολλαπλών ασθενειών και υπερβολικής δόσης φαρμάκων. 

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ .